Dikim ile Sesler

Dikim ile Sesler
26/04/2021

    Patates Patates yerken, dikiminden ne kadar farkındasınız? Tarla çekilir, yataklar hazırlanır, çukur açılır, 2şer patates ele yarım kürek organik gübre atılır ve kapatılır.  3 sıra 3er patates koyduk; fark eder mi?  Sabah Battal traktörle ıspanakları sürdü. Köksüz hemen solmaya başladı.  Son ıspanakla roka toplayıp salata ve yemek kadar çıktı.   Meyve ağaçları arası da çekildi.  Tarlada çalışırken toygarlar ötüyor.  Yuvaları yerde, otlar arası gizli.  

Patates yatakların ayrıkları toparken, bir otun kökünü merak ettim.  Belle kaz... bir ottan 5 litre kadar kök çıkınca yine toprağın sertleşmiş derinliğinde kaldı.

Bal kabağı, karpuz ile kavun Mandala üstü, kuzey orta tarlada ektik.  2 iplik çekilir (1,2m arası), iki adım atarak çukur kaz, 3 tohum at ve ayakla kapat.  Kuru toprak hep ayakkabıma girince akşama kadar ayak tabanım uyarımdan titriyordu; kanı iyi akıyordu!

Salatalıkların çoğu iyi tuttu ve büyümeye başladı; onlardan daha derin kök sallayıp daha hızlı büyüyen "tosbağa otu", name diğer Convolvulus veya sarmaşık: Kuzey kapısında erken başlamış ve şimdiden çiçek açmış. Sıcak iklimde çok yıllık olan Convolvulus soğuk kışlardan ancak tohum olarak geçer.  Yani, onu önlemek için çiçekleri tohuma geçmeden çekilmesi gerekir.  Orta yatağından bolca çektim.  Kenar yatakları haftaya kalır.  Kuzey kapısındaysa daha uzun beyaz çiçeli Cardaria draba çiçekli - sera daha sıcak olduğu için dışarıya göre erken olgunlaşır.  

Akasya kalemi hazırlanıyor, çitlerde dikilecek.  Ağaçlara bakmak çok zaman alır: sulama, budama, dibini açma, böceklerden korunma/kurtarma... Durmadan ağaç dikince - bir kişiye tam iş olur.  

8 Mart'ta Kanyonun aşağısında diktiğim söğüt kalemleri patlamaya başlıyor.  18'den 6sı yaprak gösteriyor, en güçlü 3ü batı tarafında.  Toprak pek farkı göstermez herhalde - aynı topragın 150 cm mesafede.  Havaya koşullardan güneş ve rüzgar daha etken olabilir. 

Soğuklara rağmen bahar geldi.  Çiçek sayısı hızlı artıyor.  Bu siyah gelinciğin bir atası ODTÜde çiçeklendi.  Tohumları on senedir Güneşköy'de.   Aşaçlar da çiçekli: idris ağacı (mahlep) bem beyaz ve frenk üzümü sap sarı. Doğada entropi var mı yok mu?  Neye baksan... Makro boyutta kaos, her bitki (ve onlara bağlı hayvanlar) mümkünse pay almaya hedefler.  Mikro odaklı bakınca her can düzen kurar.  Ancak farklı tür birbirine yakın gelince sınırda güç mücadelesi olur.  Stratejileri çeşit çeşit; sarmaşıkların kökleri hemen derine iner.  

Bombus, n'oldu sana? "Dilini" (mouthparts) neden bu kadar dışarıda?  Naylon serası yerde buldum seni.  Neyi etkiledi seni?  Kimyasal bizde yok, ama komşularınki seni etkiledi?  Serada serçelere fazla uygun ortam oluşturulduğu için tedbir denedik.  Kartal ses kaydı mikrofonlu çaldığımızda ilk sefer panik oldular; akşam da etkisi oldu.  İkinci sabah tepki azaldı - sesle beraber yırtıcı kuşun hareketi olmayınca alışmaya başlamışlar. 

Göletin temizlenmesi için su azken sazlık kesilir; bugün Doğukan üstte yüzen alg çarşafını çekti.  Azotu zengin, komposta eklenir. 

Bu ay yeni düzenlenen istimlak yokuşlarda çıkan türlerden Alyssum murale çiçek açkaya başlıyor.  Bu bitki ağır metal hiperakümülatör olarak bilinir.  

Dik yamaçlar belli seviyelerde ağaçlar bir kaç gün önce dikildi.  Cambaz aranır! Onlara su vermek için yani damla boruları döşerken - kara çalıların dikenli dallara a takılmadan - dönmelerini açarken ... yokuştan aşağıya kaymamaya dikaat etmek gerekir! Ağaç ve çalılar tutsun; bazıların dibine başka canlar çıkar mı?  

Akşam televizyon izlemedik. Celal ile Doğukan arası böyle bir Pişti şampyonası yaşandı! Anlamazsam bile mutfaktaki heyecan zirve yaptı.  Celal yatınca, mandolinim bir müzik teorisi dersine yol açtı.  Ne kadar ses farkı duyabilirim?  Gamların teorisi tamam: hangilerin kaç arızalı nota olur çözebilirim; makamlar ise ilerde... 2021 yılında ilk defa akşam dışarıda KeşifPoint'ta çalmak kadar sıcak!  10 günlük ayın ışığı bulutlar arkasından süzülüyor.  Gölette kurbaların korosu güçlü - gece gündüz ötüyorlarsa, gecenin sessizliğinde koro daha belirgin. Yakınlara geçtiğimizde hepsi susar... Bekleyince cesur biri Kroaaaa! seslendirir.  Ne kadar farklı sesleri var, boylara göre derin uzun, kısa, tiz... Balaban deresinden "bülbül" sesleri geliyor ve karşı yamaçtan "Puuuu.    Puuuu..." Çoban aldatan mı? Yerel isimleri internette bulunan bilgileri uyuşmayınca kuşçuya sormak gerek.  

Badminton oynamak için uygun olmayan yerlerden bazıları: 1.sera içinde, filizlere düşmesin, karaçalı yanında (içine düştüğünde birşey çıkartması ince ve açı bir uğraş, ve rüzgarda kanatlı topu (Shuttlecock'un Türkçesi nedir?) istenen yola geçmez.  

Gün sonunda eve-ahıra dönenler. Bir gün daha akşam olur.  Ancak kimin sonu olur.  Sadık Doğan, ben Güneşköy'de şebekesizken, sen hastanede yaşamaya çalışıyordun. Allah rahmet eylesin; seni tanıyanlara neşe ve destek verirdin, hakkından fazla hiç istemezdin.  Ailen, torunların artık bize emanet.   Çobanlık merhamettir.  Bize emanet olana bakma sorumlusu.  

Diğer Blog Yazıları
Tüm Blog Yazıları
Web sitemizdeki çerezleri (cookie) kullanıcı deneyimini artıran teknik özellikleri desteklemek için kullanıyoruz. Detaylı bilgi için tıklayınız.
Kabul Et